Paris (27/09/2025) Faransiiska ayaa maanta wajahaya xaalado siyaasadeed, dhaqaale iyo bulsho oo isbeddel ku socda, iyadoo warar muhiim ah oo cusub ay soo shaac baxeen. Hoos ka akhri warbixinta faahfaahsan ee dhacdooyinka ugu waaweyn.

Dimuqraadiyadda Faransiiska oo hoos u dhacaysa
Warbixin cusub oo ay soo saareen hay’adaha xuquuqul-insaanka ayaa ka digaysa in Faransiiska uu dib ugu sii laabanayo nidaamyo aan dimuqraadi ahayn tan iyo 2017. Dowladda waxaa lagu eedeeyay in ay xaddidey xorriyadda bulshada rayidka, kala dirtay ururo, isla markaana adeegsato sharciyada argagixisada si loo cabudhiyo mudaaharaadyada.
Xigasho: Hay’adda FIDH iyo ururada xuquuqul-insaanka ee Faransiiska
Dilka yeyda oo sahlanaya
Dowladda Faransiiska waxay qorsheyneysaa in xoolo-dhaqatada loo ogolaado iney si toos ah u dilaan yeyda kadib weerarrada ay ku qaadaan adhiga. Nidaamka cusub wuxuu u baahan doonaa oo keliya in lagu soo diiwaangeliyo kadib dilka, halkii laga sugilahaa ogolaansho hore.
Go’aankan ayaa si weyn uga careysiiyay ururada deegaanka iyo ilaalinta xayawaanka duurjoogta, kuwaas oo ka digaya in tallaabadani ay khatar ku tahay noocyada duurjoogta ah.
Nicolas Sarkozy oo xukun adag helay
Madaxweynihii hore Nicolas Sarkozy ayaa lagu xukumay shan sano oo xabsi ah kadib markii lagu helay danbi ah “isku xir” oo la xidhiidha maalgelin ka timid Liibiya ee ololihiisii 2007.
Waa markii ugu horreysay taariikhda Faransiiska oo madaxweyne hore lagu xukumo ciqaab xabsi dhab ah. Xukunkan ayaa dhaliyay dood siyaasadeed oo baaxad leh gudaha dalka.
Shaqo joojin EDF iyo dhaqaale la daalaa dhacaya
Shaqaalaha shirkadda korontada EDF ayaa ku dhawaaqay shaqo joojin 1–2 Oktoobar, iyagoo ka cabanaya siyaasadaha dhaqaalaha ee dowladda. Waxaa la filayaa in shaqo joojintani saameyn ku yeelato adeegyada korontada dalka.
Dhanka kale, Ra’iisul Wasaaraha cusub Sébastien Lecornu ayaa sheegay in miisaaniyadda 2026 lagu talinayo in hoos loo dhigo khasaaraha guud ee qaranka ilaa 4.7%, balse wuu diiday in dib loo soo celiyo canshuurta hantida badan (ISF).
Siyaasadda iyo diblomaasiyadda
Faransiiska ayaa si lama filaan ah uga noqday dacwad uu ka gudbiyay Iiraan, taas oo la xiriirtay laba muwaadin Faransiis ah oo dalkaas lagu hayay. Go’aankan ayaa la sheegay inuusan lahayn sharaxaad cad oo ka timid dowladda.
Sidoo kale, Faransiisku wuxuu door weyn ka ciyaaray dhaqan-galka heshiiska ilaalinta kala duwanaanta noolaha badda (BBNJ), kaas oo dhaqan geli doona 17 Janaayo 2026.
Kiisaska maxkamadaha iyo bulshada
Maxkamadda magaalada Albi ayaa bilowday dhagaysiga dacwadda Cédric Jubillar, oo lagu eedeeyay inuu dilay xaaskiisa oo la waayay tan iyo 2020. Kiiskan ayaa soo jiitay dareenka shacabka, inkasta oo aan la helin mayd ama caddeymo adag.
Gunaanad
Faransiisku wuxuu wajahaya waqti adag oo isku dhafan – siyaasadda gudaha oo kacsan, cadaadis dhaqaale, iyo go’aano adag oo dhinaca deegaanka ah. Shacabka iyo bulshada rayidka ayaa si dhow ula socda tallaabooyinka dowladda ee toddobaadyada soo socda.